Buradasınız : Ana Sayfa // Sağlıklı Yaşam // Trans yağ asitleri (TVA)

Trans yağ asitleri (TVA)


Dünyada 17 milyon kişinin, ülkemizde 130 000 vatandaşımızın kalp damar hastalıklarından hayatını kaybettiğini biliyoruz. Kalp damar hastalıklarından korunabilmek için beslenmemizde yağları bir kez daha ele almamızın ne denli doğru olduğunu yineleyerek bu önemli besin grubunu anlatalım.

Trans yag asitleri
Yağlar da yaşamımızın sürdürülmesi için gerekli diğer besin öğeleri gibi, vücut fonksiyonlarım yerine getirebilme ve fiziksel performans için gereken enerjiyi sağlar. Yağlar, yağ asitlerinden oluşur ve bu yağ asitlerinin vücutta çok önemli görevleri bulunmaktadır. Bazı yağ asitleri dışardan yiyeceklerle alınır, bazı yağ asitleri ise dışardan alman yiyeceklerden vücut tarafından üretilir. Özellikle yağ asitlerinden linoleik araidonik, iinelonik asit elzem yağ asitleridir. Yağlar kendi arasında;

a)    doymuş yağ asitleri (oda ısısında katı halde bulunur.)
b)    doymamış yağ asitleri (oda ısısında sıvı halde bulunan zeytinyağı, ayçiçek yağı) olarak ikiye ayrılır.

Yağlar:

1-    vücudumuza enerji sağlar;
2-    A, D, E, K vitaminlerin emilimini sağlar;
3-    organların korunmasını sağlar;
4-    hücre yapısında yer alır.

Hidrojen atomunun karbon atomu etrafında konumlanmasındaki farklara göre cis veya trans formda olabilen, doymamış yağ grubu içerisinde sayılan bir gruptur. Kuzu, koyun, dana, tereyağı ve sütte farklı miktarlarda, doğal formda bulunabilen bu yağlar margarin ve pişirme yağlarının üretiminde açığa çıkmaktadır. Amerikan diyetinde TYA’ların 3/4’ü pişirme yağlarının tüketimiyle gelmektedir.

Gıdaların raf ömrünü uzatmak, daha uzun süre taze kalmasını sağlamak, katıyağ üretebilmek için uygulanan hidro-jenesyon (yağ moleküllerinin doyurulması) işlemi cis veya trans yağ oluşumuna neden olur.

Klinik çalışmalar TYA’nın total kolesterol seviyelerini artırdığını, hatta bazı diyet uzmanlarına göre doymuş yağlardan bile daha fazla yükselttiği bildirilmektedir. TYA, LDL’yi (kötü huylu kolesterol) yükseltirken, HDL’yi (iyi huylu kolesterol) de düşürebilme, kalp hastalıkları riskini artırabilmektedir. TYA daha çok margarin, et veya et ihtiva eden yemekler, bisküviler, kurabiye, fast food ve beyaz ekmek tüketimiyle alınmaktadır.

Ocak 2006 itibariyle FDA, besin etiketlerinde TYAMarının da bildirilmesi zorunluluğunu getirmiştir.

Margarin mi tereyağı mı?

Kolesterol ve doymuş yağlar bakımından zengin tereyağı aterojenik etki gösterirken, bitkisel yağlardan yapılan margarinler kolesterol içermez. Bunun için daha sıvı margarinleri seçerek TYA’lar bakımından da daha fakir bir seçim yapmış olabilirsiniz. Bu durumda tereyağı yerine sıvı margarinler önerilir.

Hidrojenize edilmeyen kanola ve/veya zeytinyağı kullanmayı tercih edin.

Hazır gıda satın alırken, ürünün hidrojene edilmemiş yağlar ya da doymuş yağlar içermemesine dikkat edin.

Neden yağa ihtiyacımız var?

Yağlar dış görünüşümüzde istenmeyen kusurlara neden olduğundan istenmese de vücudun hormonal düzeninde ve sinir j sisteminde önemli fonksiyonlara katılarak bir organ görevi görmektedir. Özellikle çocukların gelişim dönemlerinde doğru kaynaklardan beslenmeleri çok önemli ve gereklidir.

Omega-3 yağ asitleri

Kötü huylu hücreleri ve mikroorganizmaları baskı altında tutabilmek ve yok edebilmek için bağışıklık sistemi omega-3 yağ asidinden güç almaktadır. Göğüs, prostat ve kolon kanseri başta olmak üzere pek çok kanser türüne karşı omega-3’ün yararlı olduğu biliniyor.

Diyabette ise kan şekerimizi dengeleyen hormon insülin yetersiz salgılanmaktadır. Omega-3, insülinin yararlılığını artırarak ikinci tip diyabette bulguları azaltmaktadır.

Zekâ gelişiminde balığın özellikle çocuklarda zekâyı geliştirici özelliğinin vurgulanması beyindeki yağın ana bileşiminin omega-3 yağ asitleri içeren DHA olmasındandır.

Düzenli olarak omega-3’ten yana zengin besinler tüketenlerde beyin yaşlanması daha da yavaşlamaktadır. Bunun yanı sıra Alzheimer, depresyon ve şizofreni gibi rahatsızlıklarda da önleyici oldukları biliniyor.

–    Yağların kimyasal sindiriminde başladığı yer onikiparmakbağırsağıdır.
–    Sindirimin tamamlandığı yer incebağırsaktır.
–    Ağızda ve midede yağların sindirimi gerçekleşmez.



FaceBook Ekle Bunu, FaceBook Share Twitter Ekle Bunu, Twitter Share Digg Ekle Bunu, Digg Share” title= ”Google MySpace Ekle Bunu, MySpace Share Technorati Ekle Bunu, Technorati Share ”Delicious


Etiketler: ,

Yorum Yapın

yukari